Biskup Adam Stanisław Grabowski
Adam Stanisław Grabowski (1698-1766), biskup warmiński w latach 1741-1766.
Adam Grabowski urodził się 3 września 1698 w Grabowie koło Człuchowa. Był synem człuchowskiego sędziego ziemskiego Andrzeja Teodora i Barbary Zofii z domu Kleist. Początkowo kształcił się w szkołach jezuickich w Chojnicach i Toruniu, a następnie studiował prawo w Rzymie. Przez pewien czas był pisarzem sądowym w Skaryszewach, a później sekrtarzem podkanclerzego koronnego J.A. Lipskiego. W 1730 przyjął święcenia kapłańskie, a wkrótce potem uzyskał kanonię lwowską, włocławską oraz dziekanię chełmińską. Otrzymał też probostwa w Jaworowie, Skaryszewach i Tujce. W roku 1733 został sufraganem poznańskim, a od 1736 z poparciem króla Augusta III biskupem chełmińskim. Biskup Adam Grabowski w 1739 został wybrany ordynariuszem włocławskim, a od 14 kwietnia 1741 biskupem warmińskim.
Grabowski jako pierwszy w diecezji warmińskiej używał paliusza i krzyża metropolitalnego - przyznanych bullą papieża Benedykta XIV z dnia 24 września 1742. Biskup Grabowski był dobrym gospodarzem i mecenasem sztuki. Z datą 4 lipca 1766 wydana została ordynacja krajowa - zbiór praw regulujących życie codzienne mieszkańców Warmii w zakresie rolnictwa, handlu i rzemiosła. Ordynacja była uzgadniana z kapitułą warmińską. Biskup Grabowski wydał też drukiem w 1749 odnaleziony przez siebie rękopis z 1426 kroniki Kadłubka i Galla Anonima. Dzięki Grabowskiemu wydana została mapa diecezji sporządzona przez J.F. Enderscha. W zakresie kartografii i melioracji współpracował z Janem Suchodolcem, synem brata polskiego osiadłego w Starej Różance koło Kętrzyna. Z inicjatywy Grabowskiego kaplica na zamku lidzbarskim otrzymała wystrój rokokowy, a na wschodnim skrzydle przedzamcza pojawił się nowy obiekt, zwany pałacem Grabowskiego. Grabowski był też fundatorem kościoła we Franknowie, finansował przebudowę kościołów w Lamkowie, Bisztynku i Królewcu oraz ufundował ołtarze główne m.in. dla kolegiaty w Dobrym Mieście, kościoła św. Mikołaja w Elblągu oraz katedry we Fromborku. Grabowski odrestaurował także letnią rezydencję biskupów w Smolajnach.
Biskup Adam Grabowski zmarł 15 grudnia 1766 w Lidzbarku i pochowany został w katedrze fromborskiej.
Źródło informacji: wikipedia.org